PDF Tư duy kinh tế Việt Nam: 1975 - 1989 (Đặng Phong)

477 trang

Bản giải phẫu xuất sắc nhất về thời bao cấp và hành trình "xé rào" đầy máu và nước mắt để đi đến Đổi Mới.

Nếu bạn muốn hiểu tại sao Việt Nam từ một nước nông nghiệp lại từng thiếu gạo ăn, tại sao đồng tiền từng mất giá đến 774% một năm, và "Đổi Mới" thực chất là gì, thì không có cuốn sách nào - tuyệt đối không có cuốn nào - giải thích tường tận và trung thực hơn công trình của Giáo sư Đặng Phong.

Giai đoạn 1975 - 1989 là một khúc quanh lịch sử kỳ lạ: Đất nước thống nhất, nhưng kinh tế lại rơi vào khủng hoảng trầm trọng nhất. Cuốn sách không chỉ là những con số khô khan, mà là biên niên sử về cuộc đấu tranh gay gắt giữa "Tư duy cũ" (duy ý chí, quan liêu bao cấp) và "Thực tế khắc nghiệt".

Đặng Phong – nhà sử học kinh tế hàng đầu Việt Nam – với khả năng tiếp cận những tư liệu lưu trữ quý giá, đã dựng lại bức tranh toàn cảnh:

• Ảo tưởng và Vỡ mộng: Phân tích sự ngây thơ trong tư duy kinh tế sau chiến tranh: Muốn bỏ qua chủ nghĩa tư bản để tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội, dẫn đến chính sách "ngăn sông cấm chợ" khiến lưu thông tê liệt.
  
  
• Bi kịch Giá - Lương - Tiền (1985): Cuộc tổng điều chỉnh sai lầm đã đẩy nền kinh tế vào cơn lốc siêu lạm phát, biến những người có tài sản thành trắng tay chỉ sau một đêm đổi tiền.
  
  
• Hiện tượng "Phá rào" (Fence-breaking): Đây là điểm hay nhất của sách. Đổi Mới không bắt đầu từ chỉ thị bên trên, mà bắt đầu từ những người nông dân, công nhân, giám đốc xí nghiệp ở cơ sở vì "đói quá" mà buộc phải "xé rào", làm chui (Khoán chui), vượt qua các quy định cứng nhắc để sinh tồn.
  
  
• Sự thức tỉnh: Quá trình chuyển biến đau đớn trong nhận thức của các nhà lãnh đạo để đi đến Đại hội VI (1986) – chấp nhận kinh tế thị trường.
  

Đây là cuốn sách "gối đầu giường" cho các nhà nghiên cứu, sinh viên kinh tế và bất kỳ người Việt trẻ nào muốn hiểu về cái giá của sự nghèo đói và bài học xương máu về quy luật thị trường. Một tư liệu lịch sử vô giá.